{"id":1788,"date":"2025-12-26T15:06:10","date_gmt":"2025-12-26T15:06:10","guid":{"rendered":"https:\/\/pufflin.nl\/?page_id=1788"},"modified":"2026-02-18T23:39:09","modified_gmt":"2026-02-18T23:39:09","slug":"invasieve-grondels-een-probleem","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/grondels-in-nederland\/invasieve-grondels-een-probleem\/","title":{"rendered":"Invasieve grondels: een probleem?"},"content":{"rendered":"<h1>Benoemde problemen:<\/h1>\n<ul>\n<li>Afname van de inheemse biodiversiteit<\/li>\n<li>Negative invloed op bodemfauna<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Binnenwateren:<\/strong>\u00a0Verdringing rivierdonderpad en Bermpje door Zwartbekgrondel en Marmergrondel<\/p>\n<p><strong>Kustwateren:<\/strong>\u00a0Valt wel mee.<\/p>\n<p>Invasieve grondels zijn primair zoetwater- en brakwaterdieren.<\/p>\n<p>Kustwateren:<\/p>\n<ul>\n<li>Minder geschikt: zouter, sterkere stroming, temperatuurschommelingen<\/li>\n<li>Meer predatoren die grondels eten<\/li>\n<li>Grotere biodiversiteit en complexere voedselwebben:<br \/>\nIn binnenwateren is de biodiversiteit lager en het systeem eenvoudiger. \u2192 invasieve grondels domineren en vestigen zich daar sneller<\/li>\n<\/ul>\n<h1>Ecologische impact<\/h1>\n<p>Exotische grondels kunnen een groot deel van de biomassa uitmaken door hun snelle voortplanting en hebben daardoor een merkbare ecologische impact:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Directe concurrentie met inheemse vissoorten<\/strong>\n<ul>\n<li>Leefruimte en voedsel<\/li>\n<li>Sommige zijn agressiever en verjagen inheemse vissen<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li class=\"ps-2\"><strong>Indirect: verandering van voedselketens en verstoring bodemleven<\/strong>\n<ul>\n<li class=\"ps-2\">Minder prooi voor roofvissen en vogels<\/li>\n<li>De extra predatie bemoeilijkt het herstel van bodemfauna in gebieden met zuurstoftekort, zoals in het Grevelingenmeer<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p><span style=\"color: #000000; font-weight: bold;\">Twee voorbeelden<\/span><\/p>\n<p><strong><em>Leidse Havenwijk<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Sinds 2020 is de rivierdonderpad niet meer gezien in de Leidse Havenwijk.<\/p>\n<p>In 2015 is de Marmergrondel in de Leidse Havenwijk-Zuid ontdekt, en en in 2018 ook de Zwartbekgrondel. Sinds 2021 lijkt er sprake te zijn van een heuse explosie van zwartbekken.<\/p>\n<p>N.B. toegevoegd n.a.v. een vraag hierover tijdens mijn presentatie (dank Mark): ook de Amerikaanse rivierkreeft wordt genoemd als een oorzaak. Zie: <a href=\"https:\/\/onderwaterinleiden.nl\/wat-doen-wij\/visonderzoek\/grondels-en-ander-grachtleven\">Grondels en ander grachtleven (onderwaterinleiden.nl)<\/a>.<\/p>\n<p><em>Foto&#8217;s van de eitjes en aggressief gedrag van de Marmergrondel in de Leidse Haven<\/em><\/p>\n<table style=\"border-collapse: collapse; width: 100%;\">\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"width: 50%;\">\n<p><div id=\"attachment_2346\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/tubenosed-goby_marmergrondel_legsel_leiden.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-2346\" class=\"wp-image-2346 size-medium\" src=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/tubenosed-goby_marmergrondel_legsel_leiden-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" srcset=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/tubenosed-goby_marmergrondel_legsel_leiden-300x225.jpg 300w, https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/tubenosed-goby_marmergrondel_legsel_leiden-768x576.jpg 768w, https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/tubenosed-goby_marmergrondel_legsel_leiden-400x300.jpg 400w, https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/tubenosed-goby_marmergrondel_legsel_leiden.jpg 800w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-2346\" class=\"wp-caption-text\">Klik op de foto om in te zoomen; Bron: onderwaterinleiden.nl<\/p><\/div><\/td>\n<td style=\"width: 50%;\">\n<p><div id=\"attachment_2347\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/selectie_marmergrondel-attck.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-1\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-2347\" class=\"wp-image-2347 size-medium\" src=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/selectie_marmergrondel-attck-300x244.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"244\" srcset=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/selectie_marmergrondel-attck-300x244.jpg 300w, https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/selectie_marmergrondel-attck-1024x832.jpg 1024w, https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/selectie_marmergrondel-attck-768x624.jpg 768w, https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/selectie_marmergrondel-attck-1536x1248.jpg 1536w, https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/selectie_marmergrondel-attck-369x300.jpg 369w, https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/selectie_marmergrondel-attck.jpg 1655w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-2347\" class=\"wp-caption-text\">Klik op de foto om in te zoomen; Bron: onderwaterinleiden.nl<\/p><\/div><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p><strong><em>Amerikaanse westkust<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Aan de Amerikaanse westkust is gebleken dat de Kameleongrondel inheemse soorten verdrijft. https:\/\/www.naturetoday.com\/intl\/nl\/nature-reports\/message\/?msg=32437<\/p>\n<h1>V\u00e9\u00e9l Onderzoek<\/h1>\n<p><strong>LNV, Rijkswaterstaat, Wageningen Universiteit Research, Nederlands Expertise Centrum Exoten (NEC-E), Radboud University, Stichting RAVON<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Ecologische verkenning (2000\u20132010)<\/li>\n<li>Impactonderzoek &amp; monitoring (2010\u20132020)<\/li>\n<li>Beleidsvorming &amp; nationale strategie (2020\u2013heden)<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Hoeksteen voor toekomstig exotenbeleid:\u00a0<\/strong><strong>Publicatie van de 12\u2011jarige WUR\u2013RWS vismonitoring (2025)<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Grootste dataset ooit over grondels in Nederland.<\/li>\n<li>Belangrijkste bevindingen:\n<ul>\n<li>sterke afname van inheemse soorten (zoals rivierdonderpad)<\/li>\n<li>\n<p style=\"text-align: left;\">toename van roofvissen door beschikbaarheid van grondels als voedsel<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li><strong>G\u00e9\u00e9n directe beleidsvoorstellen, wel ecologische onderbouwing:<br \/>\n<\/strong>1. Sterke toename van invasieve grondels<br \/>\n2. Aantoonbare effecten op inheemse visgemeenschappen<br \/>\n3. Verandering van voedselwebben<\/p>\n<p><strong>Conclusie: Noodzaak van blijvende monitoring<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<h1 style=\"text-align: center;\"><strong>M.a.w. M\u00e9\u00e9r onderzoek is nodig<\/strong><\/h1>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\">Next &gt; de grote boosdoener: <a href=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/duiken\/grondels-in-nederland\/invasieve-grondels-een-probleem\/zwartbekgrondel\/\">Zwartbekgrondel<\/a><\/p>\n<hr \/>\n<h3><strong><a href=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/grondels-in-nederland\">Home<\/a> | <a href=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/grondels-in-nederland\/gondels-algemeen-even-uitzoomen\/\">Wat is een grondel<\/a> | <a href=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/grondels-in-nederland\/voedselketen\/\">Voedselketen<\/a> | <a href=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/grondels-in-nederland\/invasie\/\">NL: inheems en invasief<\/a> | <a href=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/grondels-in-nederland\/invasieve-grondels-een-probleem\/\">Invasieve grondels een probleem?<\/a> | <a href=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/grondels-in-nederland\/invasieve-grondels-een-probleem\/\">Zwartbekgrondel<\/a> |\u00a0<a href=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/duiken\/grondels-in-nederland\/invasieve-grondels-een-probleem\/zwartbekgrondel\/oplossing-opeten\/\">Alternatieve oplossing?<\/a> | <a href=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/grondels-in-nederland\/grondels-herkennen\/\">Grondels herkennen<\/a><\/strong><\/h3>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Benoemde problemen: Afname van de inheemse biodiversiteit Negative invloed op bodemfauna Binnenwateren:\u00a0Verdringing rivierdonderpad en Bermpje door Zwartbekgrondel en Marmergrondel Kustwateren:\u00a0Valt wel mee. Invasieve grondels zijn primair zoetwater- en brakwaterdieren. Kustwateren: Minder geschikt: zouter, sterkere stroming, temperatuurschommelingen Meer predatoren die grondels &hellip; <a href=\"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/grondels-in-nederland\/invasieve-grondels-een-probleem\/\">Lees verder <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":2527,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"sidebar-page.php","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-1788","page","type-page","status-publish","hentry"],"jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1788","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1788"}],"version-history":[{"count":35,"href":"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1788\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2626,"href":"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1788\/revisions\/2626"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2527"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pufflin.nl\/duiken\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1788"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}